พระพิจิตรหน้าวัง กรุวัดพระศรีรัตนมหาธาตุ

พระพิจิตรหน้าวัง กรุวัดพระศรีรัตนมหาธาตุ เป็นวัดหลวงของเมืองพิจิตร สร้างในสมัยสุโขทัยตอนปลาย อยู่ในบริเวณพระราชวังโบราณ หรือที่เรียกกันว่าบริเวณเมืองเก่าในปัจจุบัน เป็นต้นกำเนิดพระพิจิตรที่มีชื่อเสียงอีกพิมพ์หนึ่งก็คือพระพิจิตรเม็ดข้าวเม่า พระตระกูลจิ๋วแต่แจ๋ว กรุยอดนิยมเมืองชาละวัน พระเล็กแต่พุทธานุภาพสูง ในบทประพันธ์ลิลิตตะเลงพ่ายกล่าวไว้ว่า สมเด็จฯพระนเรศวรมหาราช ทรงนำพระพิจิตรเหน็บไว้ที่พระมาลายามออกทำศึกกับพม่าทุกครา พระพิจิตร มีเอกลักษณ์เป็นพระขนาดเล็ก ขอบบาง แต่ยังคงเก็บรายละเอียดศิลปะได้ครบ สร้างสมัยสุโขทัย มีด้วยกันหลายพิมพ์ และขึ้นหลายกรุในจังหวัด คล้ายกับกรุเมืองสุโขทัย ที่พบมีพิมพ์พระพิจิตรเม็ดข้าวเม่า พระพิจิตรหน้าวัง พระพิจิตรใบตำแย พระพิจิตรเขี้ยวงู รวมทั้งพิมพ์นางพญาสามเหลี่ยมต่างๆ ตามความเชื่อโบราณว่าเนื้อหาพระตระกูลพิจิตรมีส่วนผสมของแร่เหล็กน้ำพี้ศักดิ์สิทธิ์จากบ่อพระแสงของกษัตริย์ผสมอยู่ด้วย พระพิจิตร พบในหลายๆกรุในจังหวัด อาทิ วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ วัดช้าง วัดโพธิ์ประทับช้าง วัดท่าฉนวน วัดหัวดง วัดบ้านกล้วย
องค์นี้เป็นพระไซ้ร์จิ๋วยอดนิยม พิมพ์สามเหลี่ยม หรือเรียกพระพิจิตรหน้าวัง หลังกดลายผ้าเป็นแอ่งตื้น บางเฉียบ จิ๋วแต่รายละเอียดชัด เนื้อหาชินเงินเป็นเม็ดเกล็ด พรายปรอทยังพอหลงเหลือ คราบดินกรุบางๆ ไม่ระเบิดไม่ราน ธรรมชาติยังบ่งบอกความเก่าของพระกรุได้ สำหรับท่านที่นิยมพระไซ้ร์จิ๋วๆ ความกว้างขององค์พระประมาณ ๐.๖ ซม. สูง 1.1 ซม. จัดเข้าชุดเล็กเลี่ยมขึ้นคอได้ศักดิ์ศรีพระกรุเก่า